یاران فرهنگ
ویژه فارغ التحصیلان دوره آموزشی یاران فرهنگ
منوی اصلی
مطالب پیشین
موضوعات وبلاگ
وصیت شهدا
لینک دوستان
پیوندهای روزانه
نویسندگان
آمار وبلاگ
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • کل بازدیدها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین به روز رسانی :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل مطالب :
درباره ما


این وبلاگ متعلق به شما مخاطب گرامی بالخص اگر فارغ التحصیل دوره آموزشی یاران فرهنگ هستید.

مدیر وبلاگ : «یاران فرهنگ»
پست الکترونیکی : yaranefarhang@gmail.com
جستجو


آرشیو مطالب
صفحات مجزا
لوگوی دوستان

ابزار و قالب وبلاگ

کاربردی
کد خوش آمد گویی - دکمه گرافیکی تماس با ما سفارش سی دی سخنرانی کد افراد آنلاین Online User کد بالا رفتن
IranSkin go Up
ابر برچسب ها
دوشنبه 27 دی 1389
نوشته شده توسط : یاران فرهنگ طبقه بندی شده در :اجتماعی , 

نه تنها كودكان و جوانان، بلكه برخی والدین و افراد بزرگسال هم به دیدن برنامه‌های شبكه‌های ماهواره‌ای عادت كرده‌اند. مادری 50 ساله را می‌یابیم كه دارای 2 فرزند متاهل و چند فرزند مجرد است. او می‌گوید: "من موبه‌مو و لحظه‌به‌لحظه با سریال‌های تلویزیونی و خانوادگی شبكه‌های ماهواره‌ای مخصوصا شبكه... پیش می‌روم."

کشورهای پیشرفته همواره در تلاش بوده‌اند تا با بهره‌گیری از امکانات و تکنولوژی‌های جدید خودف به فرهنگ کشورهای کمتر توسعه‌یافته رخنه کنند و تا آن‌جایی که ممکن است فرهنگ و آداب و رسوم این کشورها را تحت تاثیر فرهنگ‌های خودی قرار دهند.

 

"ماهواره" یکی از این امکانات است که در بعضی از کشورهای آسیایی همچون ایران، کالایی تقریبا جدید و لوكس محسوب می‌شود. این محصول، تنها یک وسیله ارتباطی و سرگرم‌کننده نیست و به عقیده برخی از کارشناسان، ماهواره می‌تواند برای القای ایده‌ها و خواسته‌های تحمیلی کشورهای سازنده آن، به عنوان " تریبونی آزاد" عمل کند.

 

 

 

قرن حاضر به دلیل اختراع و ابتکار‌های جدید در حوزه ارتباطات و فن‌آوری اطلاعات، به عنوان "عصر ارتباطات" نام‌گذاری شده و کره خاکی که بشر بر روی آن زندگی می‌کند به "دهکده‌ جهانی" تشبیه شده است. با توجه به این مساله، ترویج فرهنگ دلخواه، اطلاع‌رسانی، تبلیغات رسانه‌ای و ماهواره‌ای، تهییج افکار عمومی و رسوخ به افکار جهانیان بسیار با سهولت قابل انجام است. در این قرن برای تشویش اذهان و تغییر فرهنگ‌های دیرینه ملل مختلف، دیگر نیازی به ترددهای بی‌رویه، کشورگشایی، تهاجم، ترفندهای سیاسی حاكم‌ها و برپایی جنگ‌های جهانی نیست.

 

امروزه دسترسی آسان و استفاده از شبکه‌های ماهواره‌ای، غول‌های خبری و رسانه‌های دیجیتال در هر لحظه و مکان برای ملل مختلف امکان‌پذیر شده است. ظهور امکانات و تکنولوژی‌های جدید در هر نقطه از این کره خاکی اگرچه تا حد زیادی برای بهبود سطح زندگی و ارضاء نیازهایی که بشر همواره به دنبال راه حلی برای تامین آن‌ها بوده، ضروری است، اما نحوه استفاده و چگونگی برخورد با این امکانات و تجهیزات جدید از اهمیت بسیاری برخوردار است.

 

ماهواره یکی از وسایل ارتباط ‌جمعی است که در دنیای امروز به صورت وسیع مورد استفاده قرار می‌گیرد. در حال حاضر هیچ گریزی از امواج ماهواره‌ای وجود ندارد و در واقع نمی‌توان جلوی ورود و گسترش آن‌ را گرفت و برای توسعه و برقراری ارتباط با دنیای اطراف، باید از این‌گونه امکانات برخوردار بود، ولی نحوه استفاده از این امكانات بسیار اهمیت دارد.

 

اکنون دیگر شبكه‌های ماهواره‌ای تنها از دریچه تلویزیون‌های خانگی شهری قابل رویت نیستند و گاه می‌بینیم که آوازه این محصول شنیداری و دیداری تا مرز خانه‌های روستایی، مناطق کوهستانی و صعب‌العبور کشور نیز پیش رفته است. دیش‌های ماهواره حتی به زندگی مردم عشایر که به دلیل کوچ‌های فصلی ناچار هستند كه از اثاثیه مختصری برخوردار باشند یا به دلیل توانایی اندك مالی، قادر به خرید و حمل امکانات مدرن زندگی شهری نیستند، راه یافته است!

 

به دلیل گستردگی و تنوع کانال‌های ماهواره‌ای فارسی‌زبان در زمینه پخش فیلم، سریال، تبلیغات طولانی مدت و تکرار پی‌درپی برنامه‌های جوان‌پسند، در بیش‌تر اوقات اقشار مختلف جامعه به تماشای این شبكه‌ها متمایل می‌شوند و این شبكه‌ها معمولا برخی مخاطبان خود را ساعت‌ها پای تلویزیون نگه می‌دارند. اما ضرورت دارد به پیامدها و بازتاب‌های این شبکه‌ها به‌ویژه در ذهن و فکر مخاطبان و به‌ویژه کودکان و نوجوانان که آسیب‌پذیرترین قشر جامعه هستند، توجه کرد.

 

دختربچه پنج شش ساله یك خانواده که در این سن باید دیالوگ‌های كارتون‌ها یا حداقل سریال‌های ایرانی را زمزمه کند، بیش‌تر برای دیدن فیلم‌های تلویزیونی یك شبکه لحظه‌شماری می‌كند.

 

دختربچه دیگری را در خانواده دیگری می‌یابیم كه تنها سه سال سن دارد، با این وجود مادرش بسیار تلاش می‌كند كه او را از تماشای یکی از سریال‌های خانوادگی یك كانال ماهواره‌ای منع کند، به همین دلیل به اجبار به دختر سه ساله‌اش می‌گوید که شبکه موردنظر قطع شده است ولی "كیانا" که بی‌صبرانه منتظر دیدن قسمت دیگر سریال است برای اطمینان بیش‌تر مساله، قطع بودن شبکه مورد نظر را از مادربزرگ خود می‌پرسد و مادربزرگ با همان لحن کودکانه، به نوه‌اش می‌گوید "پاسی‌بان قطع شده".

 

این پاسخ، کیانا را قانع نمی‌کند. او که هنوز قدرت تکلم خود را به صورت کامل به دست نیاورده، مانند والدین خود به تماشای مجموعه‌های خانوادگی این شبكه عادت کرده است.

 

دانشجویی 21 ساله، درباره پیامدهای تماشای شبكه‌های ماهواره‌ای معتقد است: "تماشای برنامه‌های مختلف ماهواره‌ای در بیش‌تر موارد نیاز‌آفرینی می‌کند. افراد در سنین مختلف علاقه‌مند به ارضای نیازهای مختلف اقتصادی، اجتماعی و به‌ویژه عاطفی هستند که از طریق تماشای شبكه‌های ماهواره این نیازها به صورت نامناسب ارضا می‌شوند. تماشای برنامه‌های شبكه‌های ماهواره‌ای منجر به ایجاد حس تجمل‌گرایی، ترویج بی بندو‌باری، الگوبرداری و تقلید از فرهنگ کشورهای غربی در جوانان و دیگر اقشار جامعه می‌شود."

 

خانمی 37 ساله و خانه‌دار هم معتقد است: "برخی زنان خانه‌دار ایرانی از مخاطبان شبكه‌های ماهواره‌ای هستند و بیشتر وقت خود را به تماشای این کانال‌ها اختصاص می‌دهند، در نتیجه زنان و مادران که از مهمترین ارکان انسجام‌بخشی خانواده هستند با عادت کردن به تماشای این شبكه‌ها، از انجام بعضی وظایف خود بازمی‌مانند."

 

نه تنها كودكان و جوانان، بلكه برخی والدین و افراد بزرگسال هم به دیدن برنامه‌های شبكه‌های ماهواره‌ای عادت كرده‌اند. مادری 50 ساله را می‌یابیم كه دارای 2 فرزند متاهل و چند فرزند مجرد است. او می‌گوید: "من موبه‌مو و لحظه‌به‌لحظه با سریال‌های تلویزیونی و خانوادگی شبكه‌های ماهواره‌ای مخصوصا شبكه... پیش می‌روم."

 

این مادر با دقت و بدون اشتباه لفظی، اسامی تك‌تك شخصیت‌های سریال‌های خانوادگی آن شبكه را برای من تكرار می‌كند و بسیار علاقه‌مندانه و با ذوق بسیار محتوای هركدام از این مجموعه‌های تلویزیونی و سرنوشت شخصیت‌های مربوط به آنها را بازگو می‌كند.

 

مادر دیگری درباره علاقه‌مندی كودكان به برنامه‌های ماهواره‌ای، با اشاره به دختر پنج ساله‌ خود می‌گوید: "زمانی كه پخش بعضی از آهنگ‌ها و كلیپ‌های شبكه‌های فارسی زبان كه معمولا با رقص همراه است، آغاز می‌شود، دخترم روبه‌روی تلویزیون می‌ایستد و هم‌زمان با آن بخش‌هایی از موسیقی در حال پخش را تكرار می‌كند. در برخی مواقع دخترم حركات و رفتارهای خواننده و بازیگران كلیپ در حال پخش را تقلید می‌كند."

 

زن و شوهر جوانی را می‌یابم كه تازه ازدواج كرده‌اند و از ماهواره هم استفاده می‌كنند، ولی معتقد هستند كه وجود این امكان ارتباطی به این معنی نیست كه بدون توجه به نیاز و مفهوم برنامه‌ها، همه شبكه‌های ماهواره‌ای را تماشا می‌كنیم. آنها می‌گویند: "چند شبكه‌ خاص را كه با مفهوم برنامه‌های آنها آشنا هستیم انتخاب كرده‌ایم و تنها گاهی به تماشای این شبكه‌ها می‌نشینیم. معتقد هستیم كه سریال‌هایی كه از برخی شبكه‌ها پخش می‌شود دارای ارزش هنری نیستند و به همین دلیل وقت خود را بیهوده تلف نمی‌كنیم.

 

"حسین ملتفت"، عضو هیات علمی دانشکده اقتصادی و علوم‌اجتماعی دانشگاه شهید چمران اهواز، در این زمینه معتقد است: "هیچ گریزی از ورود ماهواره به خانه‌ها نیست و ما نمی‌توانیم جلوی ماهواره و امواج آن را بگیریم. اگر خواهان توسعه‌یافتگی هستیم باید این امکانات را داشته باشیم. در فرایند توسعه و پیشرفت تکنولوژی باید بپذیریم که تکنولوژی‌های جدید ممکن است ضررها و آسیب‌هایی برای جامعه به دنبال داشته باشند. به عنوان مثال پیدایش تلفن با مزاحمت‌های تلفنی همراه بود. آسیب‌های ناشی از هر تکنولوژی به تدریج کم می‌شود و این مساله تنها با فرهنگ‌سازی در زمینه استفاده از تكنولوژی امکان‌پذیر است."

 

او، وجود برخی کمبودها در شبكه‌های داخلی را دلیل تاثیرگذاری و همه‌گیر شدن استفاده از شبكه‌های ماهواره‌ای می‌داند و می‌گوید: "تکنولوژی مورد استفاده در شبکه‌های ماهواره‌ای یکی از علت‌های تاثیرگذاری ماهواره بر اقشار مختلف جامعه است و تکنولوژی مورد استفاده در شبكه‌های داخلی نسبت به این شبکه‌ها، ضعیف‌تر است و لازم است تقویت شود. همچنین منظم بودن زمان پخش برنامه‌ها و سریال‌ها از مهمترین دلایل پذیرش برنامه‌های ماهواره‌ای از سوی برخی افراد است؛ بسیاری از برنامه‌های شبكه‌های داخلی به‌موقع پخش نمی‌شوند و همین موضوع موجب كاهش مخاطب این برنامه‌ها می‌شود."

 

ملتفت می‌گوید: "برنامه ورزشی "نود" یکی از پربیننده‌ترین برنامه‌های تلویزیونی در ایران است كه مخاطبان بسیاری را جذب كرده است، ولی حتی همین برنامه هم با 10 تا 20 دقیقه تاخیر پخش می‌شود، در مقابل می‌بینیم یك شبكه ماهواره‌ای اگرچه برنامه‌هایی پخش می‌كند كه با فرهنگ ایرانی سنخیتی ندارند، در مدت زمان نه چندان زیاد تاثیر بسیاری بر مخاطبان فارسی‌زبان خود گذاشته است."

 

به عقیده وی رفتارهایی که در برنامه‌های شبكه‌های ماهواره‌ای نمایش داده می‌شود به تدریج ملکه ذهن نوجوانان و كودكان خواهد شد. کودکانی که از صبح تا شب به تماشای برنامه‌های شبكه‌های ماهواره‌ای مشغول هستند، در محافل مختلف درباره شخصیت‌های فیلم‌ها و سریال‌ها صحبت می‌کنند و بسیار پیگیرانه رفتارهای آن شخصیت‌ها را دنبال می‌کنند.

 

به گفته این استاد دانشگاه، برنامه‌های ماهواره‌ای بر ذهن افراد تاثیر می‌گذارد؛ فردی که تاکنون فکر نمی‌کرده كه خانواده‌اش دچار مشكل شود، با دیدن خیانت زن به شوهر و شوهر به زن در فیلم‌های شبكه‌های ماهواره‌ای، با خود می‌اندیشد كه نکند وضعیت در خانواده من نیز این‌گونه باشد و در این زمینه کنجکاوی می‌کند و ممكن است با مشكل مواجه شود.

 

وی می‌گوید: "اگرچه بسیاری از مخاطبان ایرانی محتوای برنامه‌های شبکه‌های فارسی‌زبان را قبول ندارند و می‌دانند که برنامه‌های موردنظر با جامعه و فرهنگ ایرانی سنخیت و هم‌خوانی ندارد، ولی به دلیل همان خلاءهایی كه در برخی برنامه‌های شبكه‌های داخلی وجود دارد، به تماشای برنامه‌های شبكه‌های ماهواره‌ای ادامه می‌دهند."

 

ملتفت در ادامه به نبود نیازسنجی مناسب دست‌اندرکاران و تهیه‌کنندگان شبكه‌های داخلی در زمینه برنامه‌سازی برای مخاطبان اشاره می‌كند و ادامه می‌دهد: "سازندگان برنامه‌های تلویزیونی از مخاطبان خود نمی‌پرسند که چه می‌خواهند و تماشای چه برنامه‌هایی را ترجیح می‌دهند. معمولا روال كار این‌گونه است كه ابتدا برنامه تلویزیونی یا فیلمی تولید می‌شود و پس از پخش آن نظرسنجی انجام می‌شود."

 

دكتر "ناصر بهروزی"، روان‌شناس و عضو هیات‌علمی دانشگاه شهید چمران اهواز نیز در این خصوص معتقد است: "به طور کلی رسانه‌های شنیداری و دیداری که بتوانند بیشتر حواس ما را به خودشان جلب کنند تاثیر بیشتری بر نگرش‌ها، باورها و به طور کلی ذهن افراد می‌گذارند که در این میان شبكه‌ها و برنامه‌های مختلف ماهواره‌ای می‌توانند اثرات زیادی را بر روی مخاطب خود بگذارند."

 

وی می‌گوید: "اگر رسانه‌های داخلی ما نتوانند تنوع و جذابیت لازم برای جذب مخاطبان خود را فراهم کنند، طبیعی است كه مراجعه افراد به رسانه‌های خارجی افزایش می‌یابد. جوانان، نوجوانان و کودکان دارای حس کنجکاوی و تنوع‌طلبی هستند و برای ارضای این حس خود به جست‌وجو در کانال‌های مختلف ماهواره می‌پردازند و مدت زیادی از وقت خود را به این مساله اختصاص می‌دهند."

 

این روان‌شناس ادامه می دهد: "شبكه‌های ماهواره‌ای با توجه به تنوع و گوناگونی تولید برنامه در بخش‌های مختلف ورزشی، تفریحی و گاه آموزشی مغایر با ارزش‌ها و فرهنگ جامعه ایرانی، توانسته‌اند مخاطبان بسیاری را برای خود جذب کنند. این برنامه‌ها رفتارهای پرخاشگرانه، ضدارزشی و نگرش‌های ضد دینی و فرهنگی را در افراد جامعه رشد داده و بسیاری از معضلات جامعه را به تدریج و بر اساس برنامه‌ریزی‌های دست‌اندرکاران شبكه‌های ماهواره‌ای به وجود می‌آورند. روابط نامشروع و خارج از چارچوب خانواده، استفاده از داروهای روان‌گردان و هورمون‌ها، استفاده از وسایل و تجهیزات تبلیغی، الگوبرداری و پیدا کردن دیدگاه‌ها و نگرش‌های خاص، از پیامدها و مشکلات رفتاری و روانی ناشی از تماشای شبكه‌های ماهواره‌ای است."

 

بهروزی می‌گوید: "مسولان فرهنگی جامعه باید با تولید برنامه‌های متنوع و ایجاد تنوع در برنامه‌های تلویزیونی، با برنامه‌ریزی صحیح و محدود کردن استفاده از شبكه‌های ماهواره‌ای و همچنین فراهم كردن برنامه‌های تفریحی سالم برای كودكان و نوجوانان، در زمینه کاهش استفاده از برنامه‌های ماهواره‌ای گام‌های موثری بردارند."



برچسب ها : دایره زنگی در دهکده های ایرانی , 


شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات